#1
@Iljuv
Dank voor je reactie helder hoe jij het leest. En eerlijk is eerlijk: ik waardeer dat je je mengt in een discussie die je inhoudelijk minder boeit. Dat gezegd hebbende, ik wil toch even terug naar de kern, want jouw interpretatie van Mindlessâ standpunt maakt impliciet precies het punt dat ik bekritiseer.
Je schrijft dat we, ondanks het ontbreken van totale vrije wil, via bewustzijn âmeer gripâ kunnen krijgen op ons bewustzijn. Dat klinkt op het eerste gezicht logisch, maar het impliceert nog steeds een soort positionele autonomie: een innerlijke waarnemer die patronen beter kan ontmantelen, meer grip kan krijgen, beter kan zien waarheen het onderbewuste ons stuurt. Maar dan heb je eigenlijk nog steeds een ik dat beter bewust kan zijn van zichzelf â en dat keuzes maakt over hoe bewust te blijven.
En dĂĄĂĄr zit de contradictie. Want als bewustzijn slechts opkomt als gevolg van processen waar âwijâ geen controle over hebben (zoals Mindless óók stelt), dan is zelfs dat âmeer bewust wordenâ geen daad van een subject. Het gebeurt dan gewoon, net als alles. Dan bestaat er geen âgripâ, alleen de illusie ervan â een post-hoc narratief van causaliteit en richting. Dus zodra je zegt: âwe kunnen meer grip krijgenâ, geef je alsnog een mini-vrije wil toe â en dat is inhoudelijk niet te rijmen met zijn eerdere deterministische posities.
Niet om flauw te doen, maar omdat dit precies het spanningsveld is: Ăłf alles is gestuurd, Ăłf er is ruimte voor een interne âagentâ die bewustzijn kan kiezen, verdiepen of vasthouden. Beide tegelijk beweren leidt tot de klassieke paradox waar ik op blijf wijzen.
Dank voor je reactie helder hoe jij het leest. En eerlijk is eerlijk: ik waardeer dat je je mengt in een discussie die je inhoudelijk minder boeit. Dat gezegd hebbende, ik wil toch even terug naar de kern, want jouw interpretatie van Mindlessâ standpunt maakt impliciet precies het punt dat ik bekritiseer.
Je schrijft dat we, ondanks het ontbreken van totale vrije wil, via bewustzijn âmeer gripâ kunnen krijgen op ons bewustzijn. Dat klinkt op het eerste gezicht logisch, maar het impliceert nog steeds een soort positionele autonomie: een innerlijke waarnemer die patronen beter kan ontmantelen, meer grip kan krijgen, beter kan zien waarheen het onderbewuste ons stuurt. Maar dan heb je eigenlijk nog steeds een ik dat beter bewust kan zijn van zichzelf â en dat keuzes maakt over hoe bewust te blijven.
En dĂĄĂĄr zit de contradictie. Want als bewustzijn slechts opkomt als gevolg van processen waar âwijâ geen controle over hebben (zoals Mindless óók stelt), dan is zelfs dat âmeer bewust wordenâ geen daad van een subject. Het gebeurt dan gewoon, net als alles. Dan bestaat er geen âgripâ, alleen de illusie ervan â een post-hoc narratief van causaliteit en richting. Dus zodra je zegt: âwe kunnen meer grip krijgenâ, geef je alsnog een mini-vrije wil toe â en dat is inhoudelijk niet te rijmen met zijn eerdere deterministische posities.
Niet om flauw te doen, maar omdat dit precies het spanningsveld is: Ăłf alles is gestuurd, Ăłf er is ruimte voor een interne âagentâ die bewustzijn kan kiezen, verdiepen of vasthouden. Beide tegelijk beweren leidt tot de klassieke paradox waar ik op blijf wijzen.