Dan maar even voor de duidelijkheid hier het verschil ertussen, en waarom ik de grens trek bij 'reguliere hallucinaties '
De oorzaak is lichamelijk (het disfunctioneren van de hersenen), maar de verschijnselen zijn psychisch. Deze uiten zich door verwarring, cognitieve problemen of aandachtsstoornissen. De symptomen ontwikkelen zich in een korte periode en fluctueren in sterkte. Naast aandachts- en concentratieproblemen kunnen ook
geheugenverlies,
waanideeën en
hallucinatiesoptreden.
Een delier komt vaker voor bij ouderen. Ook mensen met
dementie zijn gevoeliger voor het ontwikkelen van een delier. Een delier kan veroorzaakt worden door een lichamelijke aandoening zoals een infectie, bijwerkingen van bepaalde medicijnen of ontwenningsverschijnselen (van alcohol of drugs). Een voorbeeld van het laatste is het
delirium tremens, maar ook bij overmatig alcoholgebruik kan een delier ontstaan (alcoholdelier). Verder kan een delier zich voordoen na een operatie (post-operatief delier) of tijdens de terminale fase van ziekten als kanker en aids en het delier dat zich voor kan doen bij zeer hoge koorts, als
ijlen(
koortsdelier).
Het
Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-IV) geeft de volgende diagnostische criteria voor een delirium:
- een verminderd vermogen om de aandacht op externe prikkels gericht te houden en de aandacht te verleggen naar nieuwe externe prikkels, dus een van de twee volgende criteria:
- vragen moeten worden herhaald, omdat de aandacht verdwijnt
- herhaald antwoorden op eerdere vragen
- gedesorganiseerd denken
- verwarring die zich ontwikkelt gedurende een korte periode
- fluctuerend niveau van verwarring
- minimaal twee van de volgende criteria:
- verminderd bewustzijnsniveau
- perceptuele verstoringen
- verstoring van het slaap-waakritme
- toegenomen of afgenomen psychomotorische activiteit
- desoriëntatie met betrekking tot tijd, plaats of persoon
- geheugenproblemen
- een van de volgende criteria:
- bewijs dat een organische factor de oorzaak van de verwarring is of deze in stand houdt
- de verwarring kan niet worden verklaard door een niet-organische psychische aandoening
Hallucinaties
Een hallucinatie is een zintuiglijke beleving die niet overeenkomt met wat er in werkelijkheidgebeurt. Anders gezegd: een hallucinatie is een waarneming waarbij de prikkel uit de buitenwereld ontbreekt; bij een hallucinatie hoort, proeft, ziet, voelt of ruikt men zaken die niet in de buitenwereld voorkomen. Het woord hallucinatie is afkomstig van het Latijnse hallucinere, dat te vertalen valt als dwalend door de geest. De term werd voor het eerst gebruikt in de psychiatrie door de Franse psychiater Jean-Etienne Esquirol in 1837.
Hallucinaties kunnen op alle
zintuigenbetrekking hebben.
- Bij visuele hallucinaties ziet men beelden die in het geheel niet aanwezig zijn. Wanneer men 'slechts' vervormingen ziet in de realiteit, zoals kleuren die veranderen, beelden die bol of hol worden, voorwerpen die gaan golven is er sprake van visuele illusies. Visuele hallucinaties kunen ook optreden wanneer de ogen gesloten zijn.
- Wanneer er geluiden worden gehoord die er niet zijn, spreekt men van akoestische, auditieve of gehoorshallucinaties. Onder deze vorm valt ook het horen van stemmen zonder dat er iemand spreekt, de meest voorkomende vorm van hallucinatie.
- Olfactorische of reukhallucinaties uiten zich door niet aanwezige geuren te ruiken.
- Bij gustatoire of smaakhallucinaties worden niet aanwezige smaken geproefd.
- Somatische hallucinaties hebben betrekking op het gevoel. Dit kan zowel binnen het lichaam zijn als op en vlak onder de huid. In het laatste geval spreekt men van tactiele hallucinaties.
Ook is het mogelijk dat functies van zintuigen door elkaar gaan lopen wat zich uit in bijvoorbeeld het ruiken van kleuren en het zien van geluiden. Dit noemt men
synesthesie, en is, in tegenstelling tot bovengenoemde voorbeelden,
geen hallucinatie, aangezien het wetenschappelijk verifieërbaar is.
**********************************************
Als een delirium nu nog aantrekkelijk lijkt raadt ik een psycholoog aan.