#1
Klopt, cocaïne heeft affiniteit voor de serotonine heropnamepomp (SERT). Door die te triggeren wordt de heropname van serotonine uit de synaps geremd, en kan de pomp ook andersom gaan werken waardoor er meer serotonine in de synaps wordt gepompt.Cocaïne is toch vooral een serotonine-reuptake-remmer (naast reuptake-remmer van de overige neurotransmitters zoals dopamine, noradrenaline), in plaats van een releaser? Ik heb geen weet van de specifieke receptoren moet ik zeggen.
De release van neurotransmitters vindt plaats via activatie van VMAT1 en VMAT2. Alleen die receptoren zijn niet specifiek voor één soort neurotransmitter. Dus activatie van VMAT2 kan resulteren in zowel de release van (nor)adrenaline, als dopamine, of serotonine. Het hangt dan af van welke plek in het brein de VMAT2-receptor wordt geactiveerd. En aangezien het over wateroplosbare drugs gaat, worden zulke receptoren doorgaans in een groot deel van het brein geactiveerd. Dus dan krijg je zowel de release van dopamine, (nor)adrenaline, én serotonine in het brein. De affiniteit voor andere receptoren zoals SERT en DAT bepaalt dan verder hoe die release van neurotransmitters tot uiting komt. In het geval van MDMA wordt alleen de VMAT2-receptor geactiveerd die voornamelijk in het striatum voorkomt, wat ook gelijk verklaart waarom MDMA zo'n impact heeft op je humeur.
Vesicular monoamine transporter 2 - Wikipedia
Striatum - Wikipedia
Dat gezegd hebbende is het effect van MDMA dus juist behoorlijk gebalanceerd tussen allerlei verschillende neurotransmitters, maar is het effect geconcentreerd in de hersengebieden die betrokken zijn bij beloning, humeur, motivatie, automatische stressrespons (fight, flight, freeze), eetlust, angst, en de regulering van lichaamstemperatuur. Voor hersenonderzoekers is het niet zo fijn dat MDMA rommelt met allerlei verschillende neurotransmitters, want die hebben het liefst één soort activiteit zodat het onderzoek lekker gestandaardiseerd met nulmeting en placebo uitgevoerd kan worden voor maximale statistische significantie. Persoonlijk denk ik dat MDMA juÃst zo goed werkt doordat er allerlei verschillende delen van het brein een beetje gekieteld worden, waardoor je een mooie balans krijgt in de effecten.
De hoofdpsychiater van MAPS, Ben Sessa, kan het effect van MDMA nog veel beter uitleggen dan ik. Check vooral deze video tussen 15:00 en 16:48, waarin hij uitlegt hoe de receptor-affiniteit meespeelt bij het uiteindelijke effect van MDMA. (De rest van de video is ook top trouwens